အစ္စလာမ်မာဘတ်၊ မေ ၂
အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်သည် အီရန်၏ နောက်ဆုံးအဆိုပြုချက်ကို သောကြာနေ့တွင် ပယ်ချခဲ့ပြီး အီရန်၏ “ ပြိုကွဲနေသော” ခေါင်းဆောင်မှုကို အပြစ်တင်ကာ ကျေနပ်မှုမရှိသေးကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ထရမ့်သည် နောက်ဆုံးအဆိုပြုချက်ကို ပေးပို့ပြီးသည်နှင့် ချက်ချင်းပင် ပြန်ကြားခဲ့သည်။ အီရန်နိုင်ငံပိုင် IRNA သတင်းဌာနက အီရန်သည် ကြာသပတေးနေ့ညတွင် ပါကစ္စတန်ရှိ ကြားဝင်ညှိနှိုင်းသူများထံ ၎င်း၏အစီအစဉ်ကို လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့ကြောင်း ဖော်ပြခဲ့သည်။
“ သူတို့က သဘောတူညီချက်တစ်ခု ချုပ်ဆိုချင်ကြတယ်၊ ကျွန်တော်ကျေနပ်မှုမရှိဘူး၊ ဒါကြောင့် ဘာတွေဖြစ်လာမလဲဆိုတာ စောင့်ကြည့်ရမယ်” ဟု ထရမ့်က သောကြာနေ့တွင် အိမ်ဖြူတော်၌ သတင်းထောက်များအား ပြောကြားခဲ့ပြီး အဆိုပြုချက်၏ အားနည်းချက်များကို အသေးစိတ်မဖော်ပြခဲ့ပေ။
နှစ်နိုင်ငံစလုံးက ချိုးဖောက်မှုများအတွက် အပြန်အလှန်စွပ်စွဲကြသော်လည်း အမေရိကန်နှင့် အီရန်အကြား တုန်လှုပ်ချောက်ချားနေသော သုံးပတ်ကြာအပစ်အခတ်ရပ်စဲမှုသည် ဆက်လက်တည်ရှိနေပုံရသည်။
အပစ်အခတ်ရပ်စဲမှုသည် အီရန်တွင် တိုက်ပွဲများကို အများအားဖြင့် ရပ်တန့်စေခဲ့သော်လည်း အမေရိကန်နှင့် အီရန်တို့သည် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား ထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင်မှုတွင် ပိတ်မိနေပြီး ကမ္ဘာ့ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ ကုန်သွယ်မှု၏ ငါးပုံတစ်ပုံသည် ငြိမ်းချမ်းသောအချိန်တွင် ရေလက်ကြားမှဖြတ်သန်းသွားကြသည်။ အီရန်၏ ရေနံတင်သင်္ဘောများ ပင်လယ်ပြင်သို့ထွက်ခွာခွင့်ကို တားဆီးသည့် အမေရိကန်ရေတပ်၏ ပိတ်ဆို့မှုကြောင့် အီရန်စီးပွားရေး ယိမ်းယိုင်လာခဲ့သည်။ အီရန်သည် ရေလက်ကြားတွင် ၎င်း၏ထိန်းချုပ်မှု ဆက်လက်ရှိနေသောကြောင့် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးသည်လည်း ဖိအားအောက်တွင် ရှိနေသည်။
ပြီးခဲ့သည့်အပတ်က ထရမ့်သည် အမေရိကန်သံတမန်များ၏ ပါကစ္စတန်ခရီးစဉ်ကို ဖျက်သိမ်းပြီးနောက် ဖုန်းဖြင့်ညှိနှိုင်းမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေကြောင်း သမ္မတက ပြောကြားသည်။ ယခုအပတ်တွင် အမေရိကန်၏ ပင်လယ်ကွေ့မဟာမိတ်များက ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့တင်ပို့ရန်အတွက် အသုံးပြုနေသည့် အရေးကြီးသောရေလမ်းကြောင်း ပြန် လည်ဖွင့်လှစ်ရန် အစီအစဉ်အသစ်တစ်ခုကို ထရမ့်က တင်ပြခဲ့သည်။
သောကြာနေ့တွင် ထရမ့်သည် အီရန်ခေါင်းဆောင်မှုအပေါ် စိတ်ပျက်အားငယ်မှုကို ဖော်ပြခဲ့ပြီး ၎င်းသည် ပြိုကွဲနေသည်ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။
“၎င်းသည် အလွန်ကွဲပြားသော ခေါင်းဆောင်မှုဖြစ်သည်” ဟု ထရမ့်က ပြောကြားခဲ့သည်။ “သူတို့အားလုံး သဘောတူညီချက်တစ်ခု ချုပ်ဆိုလိုကြသော်လည်း သူတို့အားလုံး ရှုပ်ထွေးနေကြတယ်။” ဟု ဆိုသည်။
ကြာသပတေးနေ့တွင် အမေရိကန်ဗဟိုကွပ်ကဲရေးဌာနအကြီးအကဲ ရေတပ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဘရက်ကူးပါးနှင့်ပြုလုပ်ခဲ့သော အစည်းအဝေးတစ်ခုတွင် သမ္မတက အီရန်တွင် ရွေးချယ်စရာနှစ်ခုသာရှိသည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
“ကျွန်တော်ဆိုလိုတာက ကျွန်တော်တို့ သူတို့ကို ပေါက်ကွဲပြီး အပြီးအပိုင် အဆုံးသတ်ချင်ပါသလား။ ဒါမှမဟုတ် သဘောတူညီချက်တစ်ခုချုပ်ဆိုဖို့ ကြိုးစားချင်ပါသလား။ ကျွန် တော်ဆိုလိုတာက အဲဒါတွေက ရွေးချယ်စရာတွေပါ” ဟု ထရမ့်က ပြောကြားခဲ့သည်။
ထရမ့်က အီရန်ခေါင်းဆောင်ပိုင်းသည် ဖြေရှင်းချက်တစ်ခုအပေါ် စည်းလုံးညီညွတ်ရေးအတွက် တိုးတက်မှုတချို့ ရရှိခဲ့သည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
“သူတို့ တိုးတက်မှုတွေ ရရှိခဲ့ပေမယ့် အဲဒီအဆင့်ကို ရောက်မလားဆိုတာတော့ ကျွန်တော် မသေချာပါဘူး” ဟု ၎င်းက ပြောသည်။ “အီရန်မှာ အချင်းချင်းပြေလည်အောင် ဆက်ဆံရာမှာ ကြီးမားတဲ့ပြဿနာတစ်ခု ရှိနေပါတယ်” ဟု ဆိုသည်။
အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဘတ်စ် အာရာချီသည် တူရကီ၊ အီဂျစ်၊ ကာတာ၊ ဆော်ဒီအာရေဗျ၊ အီရတ်နှင့် အဇာဘိုင်ဂျန်အပါအဝင် ဒေသတွင်း နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အများအပြားနှင့် သောကြာနေ့တွင် ဖုန်းခေါ်ဆိုမှုများပြုလုပ်ခဲ့ပြီး စစ်ပွဲကိုအဆုံးသတ်ရန် အီရန်၏နောက်ဆုံးကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများကို ရှင်းပြခဲ့ကြောင်း သူ့၏ လူမှုကွန်ရက်တွင် ရေးသားထား သည်။
ဥရောပသမဂ္ဂ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒ အကြီးအကဲ ကာဂျာ ကာလက်စ်ကလည်း “အာရာချီနှင့် သောကြာနေ့တွင် ဖုန်းပြောဆိုခဲ့တယ်။ သူတို့ဟာ ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ဖို့ သံတမန်ရေးဆိုင်ရာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုတွေနဲ့ ရေရှည်လုံခြုံရေး အစီအစဉ်တွေကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြတယ်” ဟု ကာလက်စ်၏ရုံးက ကြေညာချက်တစ်စောင်တွင် ဖော်ပြထားသည်။ ကာလက်စ်သည် EU ၏ ပင်လယ်ကွေ့မိတ်ဖက်များနှင့်လည်း ဆက်သွယ်ခဲ့သည်။
ပါကစ္စတန်အရာရှိများက အီရန်နှင့် အမေရိကန်အကြားတင်းမာမှုများကို လျှော့ချရန် ကြိုးပမ်းမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေကြောင်း ပြောကြားသည်။
ဝါရှင်တန်ဆိုင်ရာ ပါကစ္စတန်သံအမတ်ကြီးဟောင်း မာဆွတ်ခန်က အဆိုပြုချက်များ အပြန်အလှန်ဖလှယ်နေခြင်းသည် အမေရိကန်နှင့် အီရန်တို့သည် သံတမန်ရေးအရ အလယ်အ လတ်ဆက်ဆံရေးကို ရှာဖွေနေဆဲဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်ဟု ပြောကြားသည်။
နှစ်နိုင်ငံခေါင်းဆောင်များသည် ၎င်းတို့၏ အပြင်းထန်ဆုံးခြိမ်းခြောက်မှုအချို့ကို အပြန်အလှန်ဖလှယ်ပြီးနောက်တွင်လည်း အဆိုပြုချက်များ ထွက်ပေါ်လာခြင်းဖြစ်ပြီး စစ်ရေးရန်လိုမှုများ အချိန်မရွေးပြန်လည်စတင်နိုင်သည်ဟူသော စိုးရိမ်မှုများကို ပိုမိုဆိုးရွားစေသည်ဟု ခန်က ပြောကြားခဲ့သည်။
Ref: apnews.com
ယနေ့ခေတ်
စစ်ပွဲအဆုံးသတ်ရန် အီရန်၏အဆိုပြုချက်ကို ထရမ့်က ‘ကျေနပ်မှုမရှိ’ ဟု ပြောကြား အတွက် မှတ်ချက်များ 0 ခုရှိပါတယ်