ဝါရှင်တန်၊ ဇွန် ၂၄
ထရမ့်အစိုးရအဖွဲ့က ၎င်းကိုယ်တိုင်စတင်ခဲ့ပြီး ယခုအခါ ပဋိပက္ခကိုဖြေရှင်းရန် ကွန်ဂရက်မှ ရန်ပုံငွေလိုအပ်နေသော သမ္မတဒေါ်နယ်ထရမ့်၏ ကြိုးပမ်းမှုများကို လွှတ်တော်အမတ်များက သတိထားစောင့်ကြည့်နေကြသည်။
စစ်ပွဲကိုရပ်တန့်ရန် ဆီးနိတ်က ၁၀ ကြိမ်မြောက် ကြိုးစားခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး မဲ ၅၀- ၄၈ မဲရလဒ်သည် ယခင်ကြိုးပမ်းမှုများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အံ့မခန်းပြောင်းလဲမှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ ဆုံးဖြတ်ချက်သည် အများအားဖြင့် သင်္ကေတဆန်ပြီး ဥပဒေအပြည့်အဝ မပါဝင်သော်လည်း ထရမ့်၏ အီရန်နှင့်စစ်ပွဲ အဆုံးသတ်ရန်ချုပ်ဆိုခဲ့သော သဘောတူညီချက်နှစ်ခုလုံးအပေါ် အောက်လွှတ်တော်နှင့် အထက်လွှတ်တော်နှစ်ခုလုံးရှိ ရီပတ်ဘလီကန် လွှတ်တော်အမတ်အများအပြား၏ စိုးရိမ်မှုများ တိုးပွားလာနေသည်ကို ထင်ဟပ်စေသည်။ အောက်လွှတ် တော်က ယခုလအစောပိုင်းတွင် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အတည်ပြုခဲ့သည်။
ထရမ့်က မဲပေးမှုသည် “အချိန်ကိုက်မှုမရှိ၊ အဓိပ္ပာယ်မရှိ” ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ပြီး အီရန်အတွက် “အကူအညီနှင့် နှစ်သိမ့်မှုပေးစွမ်းခဲ့သည်” ဟု အင်္ဂါနေ့ညက Truth လူမှုကွန်ရက်တွင် ဒေါသတကြီး တုံ့ပြန်ခဲ့သည်။
နယူးယောက်မှ အထက်လွှတ်တော် ဒီမိုကရက်တစ်ခေါင်းဆောင် ချက် ရှူးမားက “အထက်လွှတ်တော် ရီပတ်ဘလီကန်အများစုသည် အမေရိကန်ပြည်သူများအစား ထရမ့်နှင့် သူ၏စစ်ပွဲဘက်သို့ အကြိမ်ပေါင်းများစွာ ရပ်တည်ခဲ့ကြသည်” ဟု ပြောကြားသည်။
အမေရိကန်များသည် “အီရန်တွင် ထရမ့်၏ သမိုင်းဝင်အမှားအတွက် ပေးဆပ်ခဲ့ရသည်။ ၎င်းသည် အမေရိကန်ပြုလုပ်ခဲ့ဖူးသမျှ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒ ခြေလှမ်းများထဲမှ အဆိုးရွားဆုံးတစ်ခုအနေဖြင့် သမိုင်းစာအုပ်များတွင် မှတ်တမ်းတင်ခံရလိမ့်မည်” ဟု ရှူးမားက ပြောကြားသည်။
အတိတ်ကာလတွင် ရီပတ်ဘလီကန် အထက်လွှတ်တော်အမတ် လေးဦးအထိသည် စစ်ပွဲအာဏာဆိုင်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်များအတွက် မဲပေးခဲ့ကြပြီး၊ ရီပတ်ဘလီကန်များဖြစ်သည့် အလက်စကားမှ လီဆာ မာကောစကီး၊ မိန်းမှ စူဆန် ကောလင်း၊ ကန်တက်ကီမှ ရန် ပေါလ်နှင့် လူဝစ္စရားနားမှ ဘီလ် ကက်စီဒီ၊ ဒီမိုကရက်တစ်တစ်ဦးဖြစ်သည့် ပင်ဆယ်လ်ဗေးနီးယားမှ အထက်လွှတ်တော်အမတ် ဂျွန် ဖက်တာမန်းတို့က အင်္ဂါနေ့တွင် ကန့်ကွက်မဲပေးခဲ့သည်။
ထရမ့်က ရီပတ်ဘလီကန်လေးဦးကို ရှုံးနိမ့်သူများအဖြစ်ဝေဖန်ခဲ့ပြီး “ဤအထက်လွှတ်တော်အမတ်များသည် ကျွန်ုပ်၏အလုပ်ကို ပိုမိုခက်ခဲစေခဲ့သည်” ဟု ပြောကြားသည်။
ဤမဲပေးမှုတွင် ကန်တက်ကီမှ အထက်လွှတ်တော်အမတ် မစ်ချ် မက်ကောနားအပါအဝင် ရီပတ်ဘလီကန်နှစ်ဦး မပါဝင်ခြင်းကြောင့် ရီပတ်ဘလီကန်သည် ထရမ့်၏ကြိုးပမ်းမှုကိုရပ်တန့်ရန် မဲအများစုမရခဲ့ပေ။ ပင်ဆယ်လ်ဗေးနီးယားပြည်နယ်မှ အထက်လွှတ်တော်အမတ် ဒေ့ဗ် မက်ကော်မစ်ခ်သည်လည်း မဲပေးခွင့်မရခဲ့ပါ။
ပင်တဂွန်သည် အီရန်စစ်ပွဲအတွက် လက်နက်ခဲယမ်းများနှင့် သိုလှောင်မှုများကို ပြန်လည်ဖြည့်တင်းပေးလိုသောကြောင့် ကွန်ဂရက်မှ ဒေါ်လာ ၈၀ ဘီလီယံကို ရှာဖွေနေချိန်တွင် မဲခွဲဆုံးဖြတ်မှု ပေါ်ပေါက်လာခြင်းဖြစ်သည်။
အီရန်သဘောတူညီချက်ကို ရီပတ်ဘလီကန်များ ကန့်ကွက်နေချိန်တွင် ထရမ့်သည် အထက်လွှတ်တော်အမတ်များနှင့် တွေ့ဆုံမည်
ဒုတိယသမ္မတ ဂျေဒီ ဗန့်စ်သည် အီရန်၏ နျူကလီးယားရည်မှန်းချက်များကို အဆုံးသတ်ရန် ပြည်ပတွင် ညှိနှိုင်းနေပြီးနောက် ထရမ့်ကိုယ်တိုင်သည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် ကွန်ဂရက်လွှတ် တော်သို့ သွားရောက်ကာ ရီပတ်ဘလီကန် အထက်လွှတ်တော်အမတ်များနှင့် တွေ့ဆုံမည်ဖြစ်သည်။ ယင်းမှာ စစ်ပွဲအတွက် ဖော်ပြထားသော အကြောင်းပြချက်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ် သည်။
သမ္မတသည် အီရန်နှင့်ချုပ်ဆိုခဲ့သော သဘောတူညီချက်ကို ဝေဖန်ခဲ့ကြသော ရီပတ်ဘလီကန်များကို မကျေနပ်ကြောင်း ပုဂ္ဂလိကလှုပ်ရှားမှုများကို ဆွေးနွေးရန် အမည်မဖော်လိုသူ ရီပတ်ဘလီကန် အထက်လွှတ်တော်အမတ်တစ်ဦးက ပြောကြားခဲ့သည်။
အီရန်နှင့်သဘောတူညီချက်၏ စည်းကမ်းချက်များကို ပြီးခဲ့သည့်အပတ်က ထရမ့်လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သော နားလည်မှုစာချွန်လွှာတွင် ဖော်ပြထားပြီး အီရန်၏ နျူကလီးယားအစီ အစဉ်ကို အဆုံးသတ်ရန် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော သဘောတူညီချက်တစ်ခုရရှိရန် နှစ်ဖက်စလုံးအတွက် ရက် ၆၀ ကို စတင်ခဲ့သည်။
သို့သော် ရီပတ်ဘလီကန်များက အီရန်ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးအတွက် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၀၀ ဘီလီယံ ရန်ပုံငွေကို အထူးကန့်ကွက်ခဲ့ကြပြီး၊ အဆိုပါပမာဏသည် ၂၀၁၅ အီရန်သဘောတူညီချက်အရ သမ္မတ ဘားရက် အိုဘားမားက အီရန်နိုင်ငံကို ပြန်လည်ပေးအပ်ခဲ့သည့် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁.၇ ဘီလီယံထက် အမြောက်အများပိုသည်။
“သမ္မတထရမ့်ဟာ အီရန်နဲ့ပတ်သက်ပြီး အလွန်ညံ့ဖျင်းတဲ့ အကြံဉာဏ်တွေရနေတယ်လို့ ကျွန်တော်ယုံကြည်ပါတယ်” ဟု တက္ကဆက်ပြည်နယ်မှ ရီပတ်ဘ လီကန်အမတ် တက်ဒ်ခရုဇ်က ပြီးခဲ့သည့်အပတ်က သဘောတူညီချက်ကို လူသိရှင်ကြားထုတ်ပြန်ပြီးနောက် podcast တွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
ဒီမိုကရက်များသည် အီရန်ကိုမဲပေးရန် အကြိမ်ကြိမ်အတင်းအကျပ်လုပ်ခဲ့သည်
ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်နေ့တွင် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့က အီရန်ကို ဒုံးကျည်တိုက်ခိုက်မှုများ စတင်ခဲ့ပြီးကတည်းက ဒီမိုကရက်များသည် အီရန်စစ်ပွဲအတွက် မဲခွဲဆုံးဖြတ်ရန် အ ကြိမ်ကြိမ်အတင်းအကျပ်လုပ်ခဲ့ကြသည်။
ဆီးနိတ်အစည်းအဝေးကျင်းပသည့် အပတ်တိုင်းလိုလို ဒီမိုကရက်များက စစ်ပွဲအာဏာဆိုင်ရာ ဆုံးဖြတ်ချက်များကို တင်ပြခဲ့သော်လည်း ရီပတ်ဘလီကန်ပါတီက အများစုနေရာယူထားသည့် လွှတ်တော်တွင် အတည်ပြုရန်လိုအပ်သည့် မဲအများစုကို မရရှိခဲ့ချေ။ အတည်ပြုလိုက်သည့် အစီအမံတိုင်းကို ထရမ့်က ဗီတိုအာဏာအသုံးပြုမည်မှာ သေချာသည်။
အောက်လွှတ်တော်သည် ယခုလအစောပိုင်းတွင် ၎င်း၏ကိုယ်ပိုင်အယူအမြင်ကို အတည်ပြုရန် တွန်းအားပေးခဲ့ပြီး အောက်လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌ မိုက်ခ်ဂျွန်ဆင်နှင့် ရီပတ်ဘလီကန်ခေါင်းဆောင်ပိုင်း၏ ကန့်ကွက်မှုများကြားတွင် ရီပတ်ဘလီကန်လေးဦးသည် ဒီမိုကရက်အားလုံးနှင့်ပူးပေါင်းကာ စစ်ပွဲအာဏာဆုံးဖြတ်ချက်ကို အတည်ပြုခဲ့သည်။
အောက်လွှတ်တော်နှင့် အထက်လွှတ်တော်မှ အတည်ပြုထားသော ဆုံးဖြတ်ချက်သည် လက်မှတ်ရေးထိုးရန် သမ္မတထံ မရောက်ရှိသော်လည်း၊ ကွန်ဂရက်မှအတည်ပြုချက်သည် အားကောင်းသော်လည်း သင်္ကေတဆန်သော ကြေညာချက်တစ်ခုအဖြစ် ရပ်တည်နေပြီး အစိုးရ၏ စစ်ရေးလုပ်ဆောင်ချက်များကို ရှုတ်ချသည့် ကြေညာချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ထရမ့်၏အဖွဲ့သည် ပျက်စီးလွယ်သော အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို မြှင့်တင်ရန် လုပ်ဆောင်နေချိန်တွင် စစ်ပွဲခေတ္တရပ်နားထားခြင်းသည် ကွန်ဂရက်အတွက် နောက်ဆုတ်ပြီး “နောက်အခန်းက ဘာဖြစ်သင့်သလဲ” ဆိုသည်ကို အကဲဖြတ်ရန် အကောင်းဆုံးအချိန်ဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
ဟက်ဆက်သ်သည် အီရန်စစ်ပွဲအတွက် ကွန်ဂရက်ထံမှ ဒေါ်လာ ၈၀ ဘီလီယံကို တောင်းဆို
ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီး ပီတီဟက်ဆက်သ်သည် ယခုအပတ်တွင် ကယ်ပီတယ်ဟေးလ်သို့ ရောက်ရှိနေပြီး အီရန်စစ်ပွဲအပြီးတွင် ကာကွယ်ရေးထောက်ပံ့မှုများကို မြှင့်တင်ရန် အပိုရန် ပုံငွေ ဒေါ်လာ ၈၀ ဘီလီယံခန့်ကို ရှာဖွေနေပြီး အမေရိကန်များစွာသည် မြင့်မားသော ဓာတ်ဆီဈေးနှုန်းများနှင့် နေထိုင်မှုစရိတ်များကြောင့် တုန်လှုပ်နေချိန်တွင် စစ်ဆေးမှုများနှင့် ရင် ဆိုင်နေရသည်။
ပင်တဂွန်က အစောပိုင်းတွင် စစ်ပွဲ၏ပထမအပတ်အတွင်း အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၁.၃ ဘီလီယံကုန်ကျမည်ဟု ခန့်မှန်းခဲ့ပြီး ကျွမ်းကျင်သူများက Operation Epic Fury ၏ စုစုပေါင်းကုန်ကျစရိတ်ကို ဒေါ်လာ ၁၀၀ ဘီလီယံခန့် ပိုမိုမြင့်မားစွာတွက်ချက်ထားသည်ဟု အထက်လွှတ်တော်အမတ်များက ပြောကြားသည်။
ကာကွယ်ရေးဌာန၏ ရန်ပုံငွေတောင်းခံမှုသည် ယခုနှစ်ဘတ်ဂျက်တောင်းဆိုမှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းအဖြစ် အိမ်ဖြူတော်မှလိုလားသော စစ်ရေးရန်ပုံငွေ ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာတိုးမြှင့်ခြင်း၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။
အောက်လွှတ်တော် ဒီမိုကရက်တစ်ခေါင်းဆောင် ဟက်ကင်းမ် ဂျက်ဖရီးစ်က “ကျွန်ုပ်တို့သည် Operation Epic Failure အတွက် အခွန်ထမ်းသူများ၏ ဒေါ်လာတစ်ပြားတစ်ချပ်မှ မသုံးသင့်ပါ” ဟု အင်္ဂါနေ့တွင် ပြောကြားသည်။
ထရမ့်အစိုးရသည် ယခုနှစ်တွင် ကာကွယ်ရေးရန်ပုံငွေ ဒေါ်လာ ၁.၅ ထရီလီယံကို ရှာဖွေနေပြီး ၅၀% နီးပါးတိုးလာပြီး ပြန်လည်သင့်မြတ်ရေး ဘတ်ဂျက်အစုဟုခေါ်သော အစီအစဉ်တွင် လိုချင်သော ဒေါ်လာ ၃၅၀ ဘီလီယံပါဝင်သည်။ ဂျွန်ဆင်နှင့် GOP ခေါင်းဆောင်များသည် ဒီမိုကရက်များ၏ ကန့်ကွက်မှုများကို ကျော်လွန်၍ ထိုဘတ်ဂျက် အစုတစ်စုံကို ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင်အတည်ပြုရန် လုပ်ဆောင်နေကြပြီး ယမန်နှစ်က ထရမ့်၏ အခွန်လျှော့ချရေးဥပဒေကြမ်းကို အတည်ပြုခဲ့သည့်ပုံစံအတိုင်းပင်ဖြစ်သည်။
၂၀၂၅ ခုနှစ် အခွန်လျှော့ချရေးအစုတစ်စုံတွင် စစ်တပ်အတွက် သိသာထင်ရှားသော တိုးမြှင့်မှုလည်း ပါဝင်သည်။
Ref: apnews.com
ယနေ့ခေတ်
အမေရိကန်၏ အီရန်အပေါ် စစ်ဆင်ရေးကို တားဆီးရန်ရည်ရွယ်သည့် ဆုံးဖြတ်ချက်ကို အထက်လွှတ်တော်က အင်္ဂါနေ့တွင် ပထမဆုံးအကြိမ် အတည်ပြု အတွက် မှတ်ချက်များ 0 ခုရှိပါတယ်