ဝါရှင်တန်၊ ဧပြီ ၁
အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ညက ရုပ်မြင်သံကြားမှ မိန့်ခွန်းပြောကြားရာတွင် အမေရိကန်စစ်တပ်သည် အီရန်တွင် ရည်မှန်းချက်အားလုံးနီးပါး အောင်မြင်ပြီးဖြစ်သော်လည်း တစ်လကြာစစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရန် ရှင်းလင်းသောအချိန်ဇယားကို ပြောကြားခြင်းမရှိခဲ့ဘဲ အီရန်ကို ကျောက်ခေတ်သို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိအောင် ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်မည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။
စစ်ပွဲကို ကြောက်ရွံ့နေသော အမေရိကန်ပြည်သူများနှင့် ရင်ဆိုင်ရပြီး စစ်ပွဲရည်မှန်းချက်များကို ပိုမိုတိကျပြီး တသမတ်တည်းလုပ်ဆောင်ရန် မဟာမိတ်အချို့ထံမှ ထောက်ခံမှုအ ပြည့်အဝ မရရှိခဲ့ပေ။ အမေရိကန်သည် အီရန်ရေတပ်နှင့် လေတပ်ကို ဖျက်ဆီးခဲ့ပြီး ၎င်းတို့၏ ပဲ့ထိန်းဒုံးကျည်နှင့် နျူကလီးယားအစီအစဉ်များကို ဖျက်စီးခဲ့သည်ဟု ထရမ့်က ပြောကြားသည်။
သို့သော် အမေရိကန်သည် အလုပ်ကိုမြန်မြန်ဆန်ဆန်ပြီးမြောက်အောင် လုပ်ဆောင်မည်ဟု ပြောကြားခြင်းထက် စစ်ပွဲကိုအဆုံးသတ်ရန် တိကျသောအစီအစဉ်တစ်ခုချမှတ်ရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။
ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရက်တွင် အမေရိကန်နှင့် အစ္စရေးတို့ စစ်ပွဲစတင်ပြီးနောက်ပိုင်း ထရမ့်၏ ပထမဆုံးမိန့်ခွန်းတွင် “ ကျွန်ုပ်တို့တွင် ကတ်အားလုံးရှိသည်” ဟု ထရမ့်က အိမ်ဖြူတော်မှ ပြောကြားခဲ့သည်။ “ သူတို့မှာ ဘာမှမရှိဘူး။”
အီရန်၏ ကြွယ်ဝသော ယူရေနီယမ်နှင့် အီရန်က ပိတ်ဆို့ထားသော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ရေနံထောက်ပံ့မှု၏ လမ်းကြောင်းတစ်ခုဖြစ်သည့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းခွင့်ကဲ့သို့သော မဖြေရှင်းရသေးသည့် အဓိကပြဿနာအချို့ကို ထရမ့်က လျစ်လျူရှုခဲ့သည်။
စစ်ပွဲပြီးဆုံးသွားသည်နှင့် ထိုရေလက်ကြားသည် “ သဘာဝအတိုင်း” ပွင့်လာမည်ဟု ၎င်းက ပြောကြားသည်။
ထရမ့်၏မှတ်ချက်များ ထွက်ပေါ်လာပြီးနောက် ရှယ်ယာဈေးများ ကျဆင်းသွားပြီး ဒေါ်လာဈေးတည်ငြိမ်လာကာ ရေနံဈေးမြင့်တက်လာခြင်းက ပဋိပက္ခသည် အချိန်အတော်ကြာရှည်နိုင်သည်ဟု ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ခံစားနေရသည်ကို ထင်ဟပ်စေသည်။
သမ္မတနှင့် ၎င်း၏အကြံပေးများသည် အီရန်ကို စစ်ရေးအရ သင်းကွပ်ထားသည်ဟု ပုံဖော်နေစဉ် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ညတွင် အမေရိကန်သည် နောက်ထပ်နှစ်ပတ် သို့မဟုတ် သုံးပတ်ကြာ အီရန်ကို ပြင်းထန်စွာတိုက်ခိုက်မည်ဟုလည်း ထရမ့်က ပြောကြားခဲ့သည်။
အီရန်ခေါင်းဆောင်သစ်များသည် ကျေနပ်လောက်ဖွယ် ညှိနှိုင်းမှုမပြုလုပ်ပါက အမေရိကန်သည် အီရန်၏လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထုတ်လုပ်ရေးနှင့် ရေနံအခြေခံအဆောက်အအုံများကို တိုက်ခိုက်မည်ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ထရမ့်စကားပြောဆိုနေစဉ် အီရန်နိုင်ငံသည် ဆုံးရှုံးမှုများစွာ ကြုံတွေ့ခဲ့ရသော်လည်း ဒိုဟာနှင့် တဲလ်အဗစ်မြို့နှစ်ခုလုံးတွင် မည်သို့ဖျက်ဆီးနိုင်စွမ်းရှိသည်ကို ပြသနေသည်။
“ထိုအတောအတွင်း ဆွေးနွေးမှုများ ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နေဆဲဖြစ်သည်” ဟု ထရမ့်က ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။ “သို့သော် ဤကာလအတွင်း သဘောတူညီချက်မရရှိပါက အဓိကပစ်မှတ်များကို ကျွန်ုပ်တို့အာရုံစိုက်နေပါသည်။” ဟု ဆိုသည်။
မိန့်ခွန်းတွင် အမေရိကန်နှင့် နေတိုးဆက်ဆံရေးကို ဆွေးနွေးမည်ဟု ရိုက်တာသတင်းဌာနသို့ ပြောကြားခဲ့သော်လည်း နေတိုးအဖွဲ့ကို ထည့်သွင်းပြောကြားခြင်း မရှိပါ။
သောကြာနေ့မှ တနင်္ဂနွေနေ့အထိ ပြုလုပ်ခဲ့သော Reuters/Ipsos စစ်တမ်းတွင် မဲဆန္ဒရှင် ၆၀% က စစ်ပွဲကိုမထောက်ခံကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပြီး ၃၅% က ထောက်ခံခဲ့ကြသည်။ တုံ့ပြန်သူ ၆၆% ခန့်က အမေရိကန်သည် စစ်ပွဲတွင် ၎င်း၏ပါဝင်ပတ်သက်မှုကို အလျင်အမြန်အဆုံးသတ်ရန် လုပ်ဆောင်သင့်ကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။
Ref: reuters.com
ယနေ့ခေတ်
အီရန်စစ်မှ အမြတ်အစွန်းများရရှိမည်ဟု ထရမ့်က ကြွားဝါသော်လည်း စစ်ပွဲအဆုံးသတ်မည့် အချိန်ဇယားကို ပြောကြားခြင်းမရှိ အတွက် မှတ်ချက်များ 0 ခုရှိပါတယ်