ဒူဘိုင်း၊ မတ် ၁၈
အစ္စရေးနှင့် ပါရှန်းပင်လယ်ကွေ့ရှိ အာရပ်နိုင်ငံများကို အီရန်၏တိုက်ခိုက်မှုများသည် ဗုဒ္ဓဟူးနေ့အထိ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေပြီး အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က အမေရိကန် သည် မကြာမီအနာဂတ်တွင် အစ္စလာမ်သမ္မတနိုင်ငံနှင့်စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်နိုင်သည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
အီရန်နိုင်ငံသည် အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု (UAE)၊ ဆော်ဒီအာရေဗျနှင့် ကူဝိတ်နိုင်ငံတို့ကို ပစ်မှတ်ထားပြီး ဒုံးကျည်နှင့် ဒရုန်းများဖြင့် အရှိန်မြှင့်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ အီရန် သည် တဲလ်အဗစ်မြို့ကိုတိုက်ခိုက်ရာ အစ္စရေးနှစ်ဦးသေဆုံးခဲ့သည်။
အစ္စရေး၏တိုက်ခိုက်မှုတွင် အီရန်နိုင်ငံ၏ လုံခြုံရေးအကြီးအကဲ အလီလာရီဂျာနီ သေဆုံးသည်ကို အတည်ပြုပြီးနောက် အပြန်အလှန်တိုက်ခိုက်မှုများ ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ကမ္ဘာ့စွမ်းအင်စီးဆင်းမှုနှင့် ငွေချေးစာချုပ်ဈေးကွက်များကို ပြောင်းလဲစေသည့်စစ်ပွဲ၏ ၁၉ ရက်မြောက်နေ့တွင် အီရန်နိုင်ငံသည် နောက်ဆုတ်မည့်လက္ခဏာ မပြသခဲ့ပေ။
အီရန်စစ်တပ်သည် လာရီဂျာနီနှင့် အီရန်နိုင်ငံ၏ ပြည်တွင်းလုံခြုံရေးကို ထိန်းသိမ်းရန်အသုံးပြုသည့် ဘာဆစ်ဂျ် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့၏ အကြီးအကဲ ဂိုလမ်ရီဇာ ဆိုလီမာနီတို့၏ သတ်ဖြတ်ခံရမှုအတွက် လက်စားချေမည်ဟု ကတိပြုခဲ့သည်။ ၎င်းတို့သည် ထိုတိုက်ခိုက်မှုတွင်ပင် သေဆုံးခဲ့ကြောင်း အစ္စရေးက ပြောကြားခဲ့သည်။
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက အင်္ဂါနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားအနီးရှိ အီရန်ဒုံးကျည်စခန်းများသို့ ပေါင် ၅၀၀၀ အလေးချိန်ရှိသော ဘန်ကာဖျက်ဗုံးများ ကြဲချခဲ့ကြောင်း ပြောကြားသည်။ ယင်းသည် ကုန်သွယ်ရေးသင်္ဘောများအတွက် အရေးပါသော ရေလမ်းကြောင်းကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ရန် ထရမ့်ကြိုးပမ်းမှု၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းဖြစ်သည်။ အီရန်သည် စစ်ပွဲစတင်ကတည်းက ၎င်းကိုပိတ်ဆို့ထားခဲ့ပြီး ဆော်ဒီအာရေဗျ၊ ယူအေအီးနှင့် အီရတ်ကဲ့သို့သောနိုင်ငံများ၏ ရေနံထုတ်လုပ်မှုကို လျှော့ချရန်နှင့် ရေနံစိမ်းဈေးနှုန်းများကို တစ်စည်လျှင် ဒေါ်လာ ၁၀၀ အထက်သို့ရောက်ရှိရန် ဖိအားပေးခဲ့သည်။
အီရန်သည် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ဖြတ်သန်းသွားလာသောသင်္ဘောများကို လက်တွေ့တွင် ထိန်းချုပ်ထားပြီး အချို့မှာအီရန်ကမ်းရိုးတန်းနှင့် နီးကပ်စွာဖြတ်ကူးကြသည်။ ထွက်ခွာသွားနိုင်သော သင်္ဘောအများစုသည် အီရန်၏ရေနံအားလုံးနီးပါးကိုဝယ်ယူသော တရုတ်နှင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံများသို့ ဦးတည်နေကြသည်။ အီရန်ပါလီမန်၏ ဩဇာကြီးမားသော ဥက္ကဋ္ဌ မိုဟာမက်-ဘာဂါ ဂါလီဘတ်ဖ်က ရေလက်ကြားသည် “စစ်မဖြစ်မီက အခြေအနေသို့ ပြန်မရောက်နိုင်” ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
အီရန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အဘတ်စ် အာရာချီကလည်း ထိုမှတ်ချက်များကို ထပ်မံပြောကြားသည်။
“ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြား၏ အနာဂတ်တွင် သင်္ဘောများဖြတ်သန်းသွားလာပုံအတွက် အစီအစဉ်အသစ်များကို ကျွန်ုပ်တို့ ဒီဇိုင်းဆွဲရန်လိုအပ်ပါသည်” ဟု အယ်လ်ဂျာဇီးရာသို့ ပြောကြားခဲ့သည်။ စည်းမျဉ်းများသည် “သတ်မှတ်ထားသော အခြေအနေများအောက်တွင် ရေလက်ကြားကို ဘေးကင်းစွာဖြတ်သန်းသွားလာနိုင်ကြောင်း အာမခံသင့်သည်။”
တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အမေရိကန်သည် မကြာမီ စစ်ပွဲကိုအဆုံးသတ်ရန် အသင့်ဖြစ်နေပြီဖြစ်ကြောင်း ထရမ့်က ထပ်မံပြောကြားသည်။
“ကျွန်တော်တို့ အခုချက်ချင်း ထွက်သွားမယ်ဆိုရင် ပြန်လည်တည်ဆောက်ဖို့ ၁၀ နှစ်လောက်ကြာလိမ့်မယ်” ဟု ထရမ့်က အင်္ဂါနေ့တွင် အိမ်ဖြူတော်၌ပြောကြားခဲ့သည်။ “ဒါပေမယ့် ကျွန်တော်တို့ထွက်သွားဖို့ အဆင်သင့်မဖြစ်သေးပါဘူး။ ဒါပေမယ့် မကြာခင်မှာ ထွက်သွားတော့မှာပါ။” ဟု ဆိုသည်။
ထရမ့်သည် အီရန်နိုင်ငံ၏ ရေနံတင်ပို့မှုဗဟိုချက်ဖြစ်သော Kharg ကျွန်းမှ စစ်ရေးစခန်းများကို သီတင်းပတ်ကုန်က တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရေတပ်အစောင့်အရှောက်များဖြင့် ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ရန် ဥရောပနှင့် အာရှမှ မဟာမိတ်များ၏ အကူအညီကိုရယူရန် ကြိုးပမ်းမှုများကို စွန့်လွှတ်ခဲ့သည်။ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးမရှိဘဲ ထိုသို့ဝင်ရောက်ခြင်းသည် အန္တရာယ်များမည်ဟု စစ်ရေးလေ့လာသုံးသပ်သူများက ပြောကြားသည်။ ထိုကဲ့သို့သော မစ်ရှင်တွင်ပါဝင်ရန် နိုင်ငံအများစုက ဆန္ဒမရှိကြခြင်းကြောင့် စွန့်လွှတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
Ref: bangkokpost.com
ယနေ့ခေတ်
လာရီဂျာနီအတွက် လက်စားချေမည်ဟု အီရန် ပြောကြား၊ ထရမ့်က မကြာမီ စစ်ပွဲပြီးဆုံးနိုင် ဟုဆို အတွက် မှတ်ချက်များ 0 ခုရှိပါတယ်