ဟာဗားနား၊ ဇွန် ၂၀
စောင့်ကြည့်သူများက ကျူးဘား၏ လွတ်လပ်သောစျေးကွက်ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုအသစ်သည် ကျူးဘားတော်လှန်ရေးနောက်ပိုင်း ကွန်မြူနစ်စီးပွားရေးကို အကျယ်ပြန့်ဆုံး စီးပွားရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုဟု ခေါ်ဆိုခဲ့ကြပြီး သမ္မတဟောင်း ရာအူးလ် ကက်စထရို၏ မြေးဖြစ်သူက အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် ကျူးဘား၏စီးပွားရေးကို ရှေ့သို့တွန်းတင်ရန် ကြိုးပမ်းရမည်ဟု ပြောကြားခဲ့သည်။
သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်လက်ထက်တွင် ပိုမိုတင်းကျပ်သော ပိတ်ဆို့မှုကြောင့် ရုန်းကန်နေရသော ကျူးဘား၏ အစိုးရပိုင်စီးပွားရေး ၁၇၆ ခုကို ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု ပိုမိုလျှော့ချရန် ရည် ရွယ်သည်။ ကျွန်း၏ လက်ရှိစီးပွားရေးပုံစံအရ မည်သည့်အရာကို ထုတ်လုပ်သည်၊ မည်သူထုတ်လုပ်သည်၊ ကုန်ပစ္စည်းများကို မည်သည့်ဈေးနှုန်းများနှင့် ရောင်းချသည်၊ နိုင်ငံ၏ အရင်းအမြစ်များကို မည်သို့ခွဲဝေပေးသည်ကို အများအားဖြင့် အစိုးရကဆုံးဖြတ်သည်။
ယခုအစီအစဉ်တွင် ပုဂ္ဂလိကစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများအတွက် နေရာပိုမိုရရှိခြင်း၊ နိုင်ငံတော်ကြားဝင်မှုမရှိဘဲ တင်သွင်းမှုနှင့် ပို့ကုန်များ၊ ဝန်ထမ်းများကို အခမဲ့ငှားရမ်းခြင်း၊ ပုဂ္ဂလိကဘဏ်များအတွက် ခွင့်ပြုချက်နှင့် ပြည်ပရှိ ကျူးဘားနိုင်ငံသားများ၏ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများ ပါဝင်သည်။ ၎င်းသည် ကျွန်းပေါ်တွင် အစားအသောက်ကွင်းဆက်များကိုပင် တည်ထောင်ခွင့်ပြုသည်။
“ဆယ်စုနှစ်များစွာကတည်းက တော်လှန်စီးပွားရေးရဲ့ အဓိကကျတဲ့ အစိတ်အပိုင်းတွေအဖြစ် သတ်မှတ်ထားတဲ့အချက်တွေ ဥပမာ နိုင်ငံခြားကုန်သွယ်ရေးအပေါ် နိုင်ငံတော်ရဲ့ လက် ဝါးကြီးအုပ်မှုနဲ့ ထုတ်လုပ်ရေးအင်အားစုတွေကို ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုလိုမျိုး အစိတ်အပိုင်းတွေကို ဖြိုခွင်းလိုက်ပါပြီ” ဟု ကျူးဘား-အမေရိကန် နိုင်ငံရေးသိပ္ပံပညာရှင်နှင့် ရှေ့နေတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ဆာလာမန်ကာတက္ကသိုလ်တွင် ပါရဂူဘွဲ့တက်ရောက်နေသည့် လူးဝစ်ကာလို့စ် ဘတ်တစ်စတာက ပြောသည်။
ကျွန်းပေါ်တွင် သိသိသာသာ အာဏာရှိနေဆဲဖြစ်သည့် သမ္မတဟောင်း ရာအူးလ် ကက်စထရိုကဲ့သို့ ကျူးဘားခေါင်းဆောင်များသည် အတိတ်ကာလက ကျူးဘားစီးပွားရေး၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ပိုမိုကန့်သတ်ရန် ကြိုးစားခဲ့ကြသော်လည်း ကြိုးပမ်းမှုများက ဗျူရိုကရေစီဆိုင်ရာ အဟန့်အတားများနှင့် ကြုံတွေ့ခဲ့ရသည်။ ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုကို အတည် ပြုရာတွင် ကျူးဘားအာဏာပိုင်များက အကောင်အထည်ဖော်မှုနှေးကွေးနိုင်ပြီး အမေရိကန်က ကျွန်းပေါ်တွင် စွမ်းအင်နှင့် ငွေကြေးဆိုင်ရာပိတ်ဆို့မှုကို မဖယ်ရှားပါက အစီအမံများသည် အလုပ်ဖြစ်မည်မဟုတ်ကြောင်း သတိပေးခဲ့သည်။
ကျူးဘားသည် အမေရိကန်၏ ပြင်းထန်သည့် စွမ်းအင်နှင့် ငွေကြေးဆိုင်ရာပိတ်ဆို့မှုကို ဇန်နဝါရီလကတည်းက ခံနေရပြီး ကျူးဘား၏ အဓိကစွမ်းအင် အရင်းအမြစ်ဖြစ်သည့် လောင်စာဆီမှ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားထုတ်ယူခွင့်ကို ထိထိရောက်ရောက်ပိတ်ပင်ထားခဲ့ပြီး အကျပ်အတည်းကို နက်ရှိုင်းစေခဲ့ကာ ပြီးခဲ့သည့်ငါးနှစ်တာကာလအတွင်း ပိုမိုဆိုးရွားလာခဲ့သည်။ လျှပ်စစ်ဓာတ်အားပြတ်တောက်မှုသည် တစ်နေ့ နာရီ ၂၀ အထိ ကြာမြင့်ခဲ့ပြီး ကျန်းမာရေးဝန်ဆောင်မှု၊ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးနှင့် ပညာရေးများကို ကန့်သတ်ထားသည်။
အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး မာကို ရူဘီယိုတို့ သည် အမေရိကန်၏ဖိအားပေးမှုများရှိနေသော်လည်း ဆယ်စုနှစ်ခြောက်ခုကြာ ခံနိုင်ရည်ရှိသော ကျွန်း၏နိုင်ငံရေးနှင့် စီးပွားရေးစနစ်ကို ပြောင်းလဲရန် အမြင့်ဆုံးဖိအားပေးသည့်မူဝါဒကို ထိန်းသိမ်းထားကြောင်း ဝန်ခံခဲ့ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် စစ်ရေးအင်အားအသုံးပြုမှုကို ပယ်ချခြင်းမပြုခဲ့ပါ။
ကက်စထရို၏မြေးဖြစ်သူက ကျူးဘားသည် အမေရိကန်အတွက် ‘အနည်းငယ်’ ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခုမျှမဟုတ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။
သောကြာနေ့က အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စုအခြေစိုက် The National သတင်းစာက ထုတ်ဝေခဲ့သော အင်တာဗျူးတစ်ခုတွင် တော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင်၏မြေးဖြစ်သူ ရာအူးလ် ဂီလာမို ရိုဒရီဂွက်ဇ် ကက်စထရိုက ကျူးဘားသည် အမေရိကန်အတွက် “အနည်းငယ်မျှပင် ခြိမ်းခြောက်မှုတစ်ခုမဟုတ်” ဟု ထပ်လောင်းပြောကြားခဲ့သည်။
ကျူးဘားအစိုးရသည် “ကျူးဘားအလွန်” စီးပွားရေးပုံစံကို ရှာဖွေနေကြောင်း ရိုဒရီဂွက်ဇ် ကက်စထရိုက ဗီဒီယိုအင်တာဗျူးတွင် ပြောကြားခဲ့သည်။
“ကျွန်ုပ်တို့နိုင်ငံသည် မလွဲမသွေ ကျွန်ုပ်တို့၏စီးပွားရေးကို ကွဲပြားစေရမည်၊ ကျွန်ုပ်တို့၏စီးပွားရေးကို လုပ်ဆောင်ပုံနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို လုပ်ဆောင်ပုံတို့ ကွဲပြားစေရမည်ဖြစ်သည့် စီးပွားရေးဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုလမ်းကြောင်းကို ရှာဖွေရမည်” ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ကျူးဘားသမ္မတ မီဂဲလ် ဒီယက်ဇ်-ကာနယ်က အဆိုပြုထားသော အစီအမံများသည် ဈေးကွက်စီးပွားရေးရှိသော ကွန်မြူနစ်နိုင်ငံများဖြစ်သည့် ဗီယက်နမ်နှင့် တရုတ်ပုံစံများကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်းအပေါ် အခြေခံထားကြောင်း ပြောကြားသည်။
ဝါရှင်တန်ရှိ Quincy Institute မှ သုတေသနလက်ထောက် လီချလန်ကာက သိသိသာသာ အတားအဆီးဖြစ်စေနိုင်သောအရာမှာ အမေရိကန်၏ ကျူးဘားအပေါ် ပိတ်ဆို့မှုများဖြစ်ကြောင်း ပြောကြားသည်။
“ဤအစီအမံအသစ်များနှင့်အတူ အခြားအစီအမံများနှင့်အတူ အမေရိကန်၏ တားမြစ်ချက်များနှင့် ပိတ်ဆို့မှုများကို တဖြည်းဖြည်းရုပ်သိမ်းခြင်းဖြင့် ဖြည့်စွက်ပါကသာ စစ်မှန်သော အကျိုးသက်ရောက်မှုရှိမည်” ဟု ၎င်းက ပြောကြားသည်။
ပိတ်ဆို့မှုများကို ရုပ်သိမ်းခြင်းမရှိဘဲ ချလန်ကာနှင့် အခြားလေ့လာသုံးသပ်သူများက တင်ပြထားသော အစီအမံများစွာသည် အထူးသဖြင့် ကျူးဘားနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ကိုင်ပါက အမေရိကန်ဘဏ္ဍာရေးစနစ်တွင် ပြစ်ဒဏ်ခံရမည့်အလားအလာရှိသော ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများအပေါ် ချမှတ်ထားသည့် ကန့်သတ်ချက်များနှင့် တားမြစ်ချက်များကြောင့် အသုံးချ၍မရ ဟု ပြောကြားသည်။
ထို့အပြင် အလားအလာရှိသော ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများထံမှ မယုံကြည်မှုမှသည် ကျူးဘား-အမေရိကန် လေ့လာသုံးသပ်သူ ဘာတစ်စတာက “နှေးကွေးပြီး ထိရောက်မှုမရှိသော” ဗျူရိုကရေစီအထိ သိသာထင်ရှားသော ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများကို ဟန့်တားနိုင်သည့် အခြားအတားအဆီးများစွာရှိပါသည်ဟု ဆိုသည်။
ဤအတားအဆီးများရှိနေသော်လည်း ကျူးဘားအစိုးရသည် ရလဒ်များရရှိရန် အချိန်တိုအတွင်း ရင်ဆိုင်နေရကြောင်း ဂျော်ဂျီယာရှိ Augusta တက္ကသိုလ်၏ လူမှုရေးသိပ္ပံဌာနမှ တွဲဖက်ပါမောက္ခ ပီအိုလို စပါဒိုနီက ပြောကြားသည်။
“ကျူးဘားခေါင်းဆောင်များသည် ဤမကြုံစဖူးအကျပ်အတည်းနှင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၏ဖိအားများကို ကျော်လွှားရန် မျှော်လင့်ပါက ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးအကောင်အထည်ဖော်မှုနှင့် လက်တွေ့ကျသောရလဒ်များရရှိရန် အလျင်အမြန်လုပ်ဆောင်ရမည်” ဟု စပါဒိုနီက ပြောကြားသည်။
Ref: apnews.com
ယနေ့ခေတ်
ကျူးဘားတော်လှန်ရေးနောက်ပိုင်း အကြီးမားဆုံး စီးပွားရေးပြောင်းလဲမှုအဖြစ် လွတ်လပ်သောစျေးကွက်ကို ဖော်ဆောင်နေ အတွက် မှတ်ချက်များ 0 ခုရှိပါတယ်