ရီအို၊ ဩဂုတ် ၁၇
အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံတွင် တနင်္လာနေ့ကလှုပ်ခတ်ခဲ့သည့် အင်အားပြင်းငလျင်တစ်ခုကြောင့် အနည်းဆုံး လူ ၅၅ ဦးသေဆုံးပြီး အများအပြားဒဏ်ရာရရှိကာ အိမ်ရာနှင့် အခြားအဆောက်အအုံရာပေါင်းများစွာ ပျက်စီးခဲ့ပြီး ရက်အနည်းငယ်အကြာတွင် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံ၏ (၈၁) နှစ်မြောက် လွတ်လပ်ရေးနေ့ကိုကျင်းပနေစဉ် ဖလောရက်စ်ကျွန်းတွင် လူထောင်ပေါင်းများစွာသည် အကူအညီကို စောင့်ဆိုင်းနေကြဆဲဖြစ်သည်။
အရှေ့ Nusa Tenggara ပြည်နယ်၊ ဖလောရက်စ်ကျွန်းပေါ်ရှိ ငလျင်ဒဏ်ခံရ သည့် ဒေသခံများစွာသည် ဝမ်းနည်းကြေကွဲခြင်းနှင့် အသက်ဆုံးရှုံးစေနိုင်သော ငလျင်ဒဏ်ကြောင့် အဆက်အသွယ်ပြတ်တောက်နေဆဲဖြစ်သော အသိုင်းအဝိုင်းများထံ အကူအညီများရောက်ရှိရန် စောင့်ဆိုင်းနေကြသည်။
မြို့တော်ဂျကာတာတွင် ကျင်းပသော အင်ဒိုနီးရှားလွတ်လပ်ရေးနေ့ အခမ်းအ နားအတွင်း သမ္မတ ပရာဘိုဝို ဆူဘီယန်တိုသည် အရှေ့ Nusa Tenggara နှင့် နိုင်ငံ၏ အခြားဒေသများရှိ ဘေးအန္တရာယ်များကြောင့် ထိခိုက်ခံစားခဲ့ရသူများအတွက် ဆုတောင်းပေးရန် တောင်းဆိုခဲ့ပြီး နိုင်ငံ၏ လွတ်လပ်ရေးသူရဲကောင်းများကို ဂုဏ်ပြုသည့်အနေဖြင့် တစ်နိုင်ငံလုံးငြိမ်သက်စွာ ဂါရဝပြုခဲ့ကြသည်။
စနေနေ့တွင် အရှေ့ Nusa Tenggara ပြည်နယ်၌ ငလျင်လှုပ်ခတ်ချိန်တွင် အိမ်ခြေ ၁၃၀၀ ကျော်ပျက်စီးခဲ့ပြီး ဖလောရက်စ်တွင် အိမ်ခြေ ၂၅၀ နီးပါး ပျက်စီးခဲ့သည်။ အမျိုးသားသ ဘာဝဘေးအန္တရာယ်စီမံခန့်ခွဲရေးအေဂျင်စီ၏ အဆိုအရ လူပေါင်း ၅၀၀၀ ခန့်သည် ယာယီခိုလှုံရာနေရာများသို့ အတင်းအကျပ်ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ရပြီး လူ ၁၃၀ ကျော် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။
ပြည်နယ်အုပ်ချုပ်ရေးမှူးသည် တနင်္ဂနွေနေ့တွင် ၁၄ ရက်ကြာ အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေညာခဲ့သည်။
အမေရိကန်ဘူမိဗေဒစစ်တမ်းအရ စနေနေ့နံနက် ၆ နာရီမတိုင်မီ ကီလိုမီတာ ၁၀ (မိုင် ၆) အနက်တွင် ငလျင်လှုပ်ခတ်ခဲ့ပြီး ဆူနာမီသတိပေးချက်များ ထုတ်ပြန်ခဲ့သော်လည်း နောက်ပိုင်းတွင် ရုပ်သိမ်းလိုက်သောကြောင့် ဒေသခံများ ထိတ်လန့်တကြားထွက်ပြေးခဲ့ကြသည်။ အာဏာပိုင်များသည် အနည်းဆုံးနောက် ဆက်တွဲငလျင် ၉၉၅ ခုကို မှတ်တမ်းတင်ထားသော်လည်း ဒေသခံများသည် ၄၆ ခုကိုသာ ခံစားခဲ့ရသည်။
ဖလောရက်စ်ရှိ ထောင်ပေါင်းများစွာသောလူများသည် ပြိုကျနေသောအိမ်များအပြင်ဘက်တွင် တာလပတ်တဲများအောက်၌ စခန်းချကာ နောက်ဆက်တွဲငလျင်များ ထပ်မံလှုပ်ခတ်နိုင်ခြေရှိသောကြောင့် တနင်္လာနေ့အထိ ညလုံးပေါက်အပြင်ဘက်တွင် အိပ်စက်ခဲ့ကြသည်။
အေပီသတင်းဌာနမှ ဓာတ်ပုံသတင်းထောက်တစ်ဦးသည် ကျွန်းတစ်ဝှမ်းတွင် ပျက်စီးဆုံးရှုံးမှုအများအပြားကို မြင်တွေ့ခဲ့ရပြီး၊ သစ်ပင်များလဲကျကာ လမ်းများပိတ်ဆို့နေခြင်း၊ မြေပြိုခြင်းများကြောင့် ဧရာမကျောက်တုံးကြီးများ တောင်စောင်းများပေါ်သို့ လွင့်စင်ကျခြင်းနှင့် အိမ်များပြိုကွဲပျက်စီးခြင်း၊ ပြင်းထန်စွာပျက်စီးခြင်းတို့ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့သည်။ အဆောက်အ အုံများသည် ရပ်ထားသောကားများပေါ်သို့ ပြိုကျခဲ့သည်။
ဒေသခံအများစုအတွက် ၁၉၉၂ ခုနှစ်တွင် ဖလောရက်စ်တွင် လူပေါင်း ၂၅၀၀ ခန့်သေဆုံးခဲ့သော အင်အားပြင်းငလျင်နှင့် ဆူနာမီ၏ နာကျင်ဖွယ်အမှတ်တရများကို ဤဘေးအန္တရာယ်က ပြန်လည်နှိုးဆွခဲ့သည်။
“ကျွန်တော့အိမ်က အခု အပျက်အစီးတွေပဲ” ဟု Manggarai ခရိုင်ရှိ အဆိုးရွားဆုံးထိခိုက်ခဲ့ရသည့် ရီအိုရွာမှ အဝတ်အထည်ရောင်းဝယ်သူ Rasyid Jafar က ပြောကြားခဲ့ပြီး “ကျွန် တော်တို့ အစားအစာ၊ ဆေးဝါးနှင့် သန့်ရှင်းတဲ့ရေကို အရေးတကြီးလိုအပ်ပါတယ်” ဟု ပြောကြားသည်။
စစ်ဘက်နှင့် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင် ၃၅၀၀ ကျော်ကို သဘာဝဘေးအန္တရာယ်ဇုန်တစ်လျှောက်တွင် ချထားခဲ့ပြီး အကူအညီ ၂၇၅ တန်ကို ထိုဒေသသို့ပေးပို့ခဲ့သော်လည်း ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးဆိုင်ရာစိန်ခေါ်မှုများကြောင့် ပြင်းထန်စွာထိခိုက်ခဲ့ရသော ရပ်ရွာအချို့သို့ ပို့ဆောင်မှုနှေးကွေးခဲ့သည်။
အကူအညီပေးရေးလုပ်သားများသည် မြေပြိုမှုဒဏ်ခံရသော မြေပြင်ကိုဖြတ်၍ ခက်ခဲသောပင်လယ်နှင့် ကုန်းလမ်းခရီးအပြီး တနင်္ဂနွေနေ့နှောင်းပိုင်းတွင် မြေငလျင်ဗဟိုချက်နှင့် အနီးဆုံးဒေသများထဲမှတစ်ခုဖြစ်သည့် Palue ကျွန်းငယ်လေးသို့ ရောက်ရှိခဲ့ကြောင်း အာဏာပိုင်များက ပြောကြားသည်။ ရက်ပေါင်းများစွာ သီးခြားနေထိုင်ခဲ့ရပြီးနောက် ဒေသခံထောင်ပေါင်းများစွာသည် အကူအညီအရေးတကြီးလိုအပ်နေဆဲဖြစ်သည်။
“လမ်းတွေက မတ်စောက်ပြီး မြေပြိုမှုတွေကြောင့် အများစုက ပိတ်ဆို့နေပါတယ်။ ဒါဟာ သေလုမျောပါးခရီးတစ်ခုပါပဲ” ဟု Sikka ခရိုင် ဒုတိယရဲမှူးကြီး Marselus Yugo Amboro က ပြောကြားခဲ့ပြီး အရေးပေါ်ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများဖြင့် ကျွန်းသို့ ပထမဆုံးရောက်ရှိသူများထဲတွင် ၎င်း၏အဖွဲ့လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။
ကနဦးအကဲဖြတ်ချက်များအရ ရွာသားတစ်ဦးသေဆုံး၊ နှစ်ဦးပြင်းထန်စွာဒဏ်ရာရရှိခဲ့ပြီး အိမ်ခြေ ၁၅၀ နီးပါး ပျက်စီးခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားသည်။
ကျွန်းပေါင်း ၁၇,၀၀၀ ကျော်ပါဝင်သော ကျွန်းစုနိုင်ငံဖြစ်သည့် အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံသည် ငလျင်ပြတ်ရွေ့များနှင့် မီးတောင်များစုဝေးရာ ပစိဖိတ်မီးကွင်းပေါ်တွင် တည်ရှိသောကြောင့် ငလျင်လှုပ်ခြင်းနှင့် မီးတောင်ပေါက်ကွဲမှုများ ဖြစ်ပွားလေ့ရှိသည်။
၂၀၁၈ ခုနှစ်တွင် ပြင်းအား ၇.၅ ရှိသော ငလျင်ကြောင့် Sulawesi ကျွန်းတွင် ဆူနာမီလှိုင်းများ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပြီး လူပေါင်း ၄၄၀၀ ကျော် သေဆုံးခဲ့ရသည်။ ၂၀၀၄ ခုနှစ်တွင် ဆူမားတြားကျွန်းတွင် ပြင်းအား ၉.၁ ရှိသော ငလျင်တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့ပြီး ပြည်နယ်ပေါင်း ၁၂ နိုင်ငံတွင် လူပေါင်း ၂၃၀,၀၀၀ ခန့်သေဆုံးခဲ့ပြီး အာချေးပြည်နယ်တွင် ပင် ၁၇၀,၀၀၀ နီးပါး သေ ဆုံးခဲ့ရသည်။
Ref: apnews.com
ယနေ့ခေတ်
အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံတွင် ငလျင်ကြောင့် ၅၅ ဦးသေဆုံးပြီး ထောင်ပေါင်းများစွာသောလူများ အကူအညီလိုအပ်နေ အတွက် မှတ်ချက်များ 0 ခုရှိပါတယ်